Prostat büyümesine bağlı idrar yolu şikayetleri ve sertleşme sorununun tedavisinde kullanılan bazı ilaçların glokom, yani halk arasında bilinen adıyla göz tansiyonu riskini artırabileceğine ilişkin yeni bir araştırma dikkat çekti.
British Journal of Ophthalmology dergisinde 2026 yılında yayımlanan ve yaklaşık 70.000 erkeğin verilerinin değerlendirildiği çalışmada, özellikle tadalafil etken maddesini düzenli ve uzun süreli kullanan erkeklerde glokom riskinde belirli bir artış saptandığı bildirildi.
Ancak çalışmada belirtilen %22'lik risk artışını doğru yorumlamak önemlidir. Bu oran ilk bakışta yüksek görünse de mutlak risk açısından değerlendirildiğinde ortaya çıkan fark çok daha sınırlıdır.
Paylaşılan araştırmada tadalafil kullanan erkeklerde glokom riskinin yaklaşık %22 oranında arttığı bildirilmektedir.
Tadalafil, PDE5 inhibitörü grubunda yer alan ve Cialis gibi ticari isimlerle bilinen bir ilaçtır. Ürolojide yalnızca sertleşme sorununun tedavisinde değil, iyi huylu prostat büyümesine bağlı alt idrar yolu şikayetlerinin tedavisinde de kullanılmaktadır.
Özellikle prostat şikayetleri bulunan hastalarda tadalafil günlük 5 mg düşük doz şeklinde uzun süreli olarak reçete edilebilmektedir.
Araştırmada dikkat çeken nokta da özellikle bu tür düzenli ve uzun süreli tadalafil kullanımıdır.
Araştırmalardaki yüzdesel risk artışları bazen olduğundan daha endişe verici algılanabilir. Burada göreceli risk artışı ile mutlak risk arasındaki farkı dikkate almak gerekir.
Paylaşılan verilere göre tadalafil kullanmayan erkeklerde glokom görülme oranı %3'ün biraz üzerindeyken, ilacı düzenli kullananlarda bu oran yaklaşık %3,95 seviyesine çıkmaktadır.
Başka bir ifadeyle;
İlacı kullanmayan yaklaşık 100 kişinin 3'ünde glokom görülebilirken,
düzenli tadalafil kullanan yaklaşık 100 kişinin 4'ünde glokom görülebilmektedir.
Dolayısıyla çalışmada bildirilen sonuç, yaklaşık olarak her 100 düzenli kullanıcıda 1 ek glokom vakası anlamına gelmektedir.
Bu nedenle %22'lik göreceli risk artışı dikkat çekici görünmekle birlikte, mutlak risk açısından bakıldığında fark oldukça daha sınırlıdır.
Tadalafil çoğu kişi tarafından sertleşme sorunu tedavisinde kullanılan bir ilaç olarak bilinmektedir. Ancak ürolojide kullanım alanı bununla sınırlı değildir.
Tadalafil grubu ilaçlar;
sertleşme sorununun yanı sıra iyi huylu prostat büyümesi (BPH) ve buna bağlı alt idrar yolu şikayetlerinin tedavisinde de kullanılmaktadır.
Özellikle prostat büyümesine bağlı yakınmaları bulunan hastalarda günlük düşük doz tadalafil tedavisi tercih edilebilmektedir. Bu tedavi, uygun hastalarda yaşam kalitesinin artırılmasına katkı sağlayan etkili bir ürolojik tedavi seçeneğidir.
Bu nedenle yeni araştırmanın sonuçları değerlendirilirken ilacın hastaya sağladığı ürolojik faydaların da göz önünde bulundurulması gerekir.
Bu araştırmanın sonuçları tadalafil kullanan hastaların ilaçlarını kendi kendilerine bırakmaları gerektiği anlamına gelmemektedir.
Tadalafil gözün arka bölümündeki damarsal yapılara ve kan akımına etki edebildiğinden glokom eğilimini hafifçe artırabilir. Ancak paylaşılan verilere göre bu risk, tedavinin doğrudan bırakılmasını gerektirecek düzeyde değerlendirilmemektedir.
Prostat veya sertleşme sorunu nedeniyle tadalafil kullanan hastaların tedavilerini kendi kararlarıyla kesmeleri yerine doktorlarıyla birlikte değerlendirmeleri daha doğru olacaktır.
Özellikle tadalafil grubundaki ilaçları düzenli ve uzun süre kullanan kişilerin yılda bir kez göz muayenesi yaptırması önerilmektedir.
Bu kontroller sırasında göz içi basıncının, yani göz tansiyonunun ölçülmesi ve glokom açısından değerlendirme yapılması yeterli bir takip yaklaşımı olarak belirtilmektedir.
Ailesinde glokom öyküsü bulunan kişilerin ise kullandıkları ilaçlar konusunda göz doktorlarını bilgilendirmeleri önemlidir.
Dolayısıyla tadalafil tedavisi alan bir hastanın yapması gereken temel olarak;
tedavisini kendi kendine bırakmamak, düzenli üroloji kontrollerini sürdürmek ve yıllık göz muayenesini ihmal etmemektir.
Burada önemli bir ayrım yapmak gerekir.
Cialis'in etken maddesi tadalafil, Viagra'nın etken maddesi ise sildenafildir. Her iki ilaç da PDE5 inhibitörü grubunda yer alsa da, burada ele alınan ve yaklaşık 70.000 erkeğin verilerinin değerlendirildiği araştırmada aktarılan %22'lik glokom risk artışı tadalafil kullanımıyla ilişkilidir.
Bu nedenle söz konusu yüzdeyi doğrudan sildenafil veya aynı gruptaki bütün sertleşme ilaçlarına genellemek doğru değildir.
Çalışmanın sonuçları değerlendirilirken hangi etken maddenin, hangi dozda ve ne kadar süreyle kullanıldığı dikkate alınmalıdır.
Mevcut araştırmanın sonuçlarını “prostat ve sertleşme ilaçları kesin olarak glokom yapıyor” şeklinde yorumlamak doğru olmaz.
Paylaşılan verilere göre uzun süreli ve düzenli tadalafil kullanan erkeklerde glokom görülme riskinde sınırlı bir artış bildirilmiştir.
Göreceli risk artışı %22 olmakla birlikte, gerçek hasta sayıları açısından değerlendirildiğinde yaklaşık her 100 düzenli kullanıcı için 1 ek glokom vakasından söz edilmektedir.
Bu nedenle çalışmanın sonuçları hastaların tedavilerini bırakmasını değil, özellikle uzun süreli kullanım söz konusu olduğunda göz sağlığının da düzenli olarak takip edilmesini gündeme getirmektedir.
Tadalafil hem sertleşme sorununun hem de iyi huylu prostat büyümesine bağlı alt idrar yolu şikayetlerinin tedavisinde kullanılan önemli bir ürolojik ilaçtır.
Yeni araştırmada uzun süreli ve düzenli tadalafil kullanımıyla glokom riski arasında yaklaşık %22'lik göreceli bir artış bildirilmiş olsa da mutlak risk artışı oldukça daha düşüktür. Yaklaşık olarak 100 hastada 1 ek glokom vakasından söz edilmektedir.
Bu nedenle tadalafil kullanan hastaların basında yer alan dikkat çekici başlıklar nedeniyle ilaçlarını kendi kendilerine kesmeleri doğru değildir.
Uzun süreli tadalafil kullanıyorsanız veya ailenizde glokom öyküsü bulunuyorsa, kullandığınız ilaç hakkında göz doktorunuza bilgi vermeniz ve yılda bir kez göz tansiyonu ölçümü ile glokom muayenesi yaptırmanız uygun bir yaklaşım olacaktır.
Ürolojik tedavinin devamı ve ilaç kullanımıyla ilgili kararlar ise hastanın mevcut şikayetleri ve tedavi gereksinimleri doğrultusunda üroloji uzmanıyla birlikte değerlendirilmelidir.
Prof. Dr. Levent PeşkircioğluÜroloji ve Androloji
